EN ÇOK OKUNANLAR

Evini bastığı kayınpederini defalarca bıçaklayıp firar etti

Arazide parçalanmış cesedi bulunan Mehmet'in ölümünde 7 kişi tutuklandı

Sarıyer'de aşırı hızlı lüks otomobil elektrik direğine çarptı: 3 ağır yaralı

Doktor olacak oğlunu kaybeden baba: Bu kaza değil cinayet

Kamyonetle hafif ticari araç çarpıştı; anne ve 3 çocuğu öldü

Kanlı çeyiz kavgasında damat ve iki yakını tutuklandı

Yurt

Tarih araştırmacısı Bayatlı: Venedik, Edirne'den esinlenerek kuruldu

Olgay GÜLER-Resul ORUÇOĞLU/EDİRNE, (DHA)- 17.10.2021 11:50
Tarih araştırmacısı Bayatlı: Venedik, Edirne'den esinlenerek kuruldu

Edirneli tarih araştırmacısı Altay Bayatlı, 'aşıklar şehri' olarak bilinen Venedik'in, 15 ve 16'ncı yüzyıllarda Meriç, Tunca ve Arda nehirleri bulunan Edirne'ye gelen tüccarlar tarafından esinlenerek kurulduğunu söyledi. Edirne'de sandal sefaları ve nehir ticareti yapıldığını, Piri Reis'in Kitab-ı Bahriyesi'nde bu durumun görülebildiğini belirten Bayatlı, "Venedikli tüccarlar geldiklerinde bunları görüyorlar ve 'kendi kentimizde neden uygulamıyoruz' deyip alıyorlar. Ne yazık ki Edirne'de bu kültür unutulmuş durumda" dedi.

Tarih araştırmacısı Altay Bayatlı, Osmanlı'nın Bursa'dan sonra ikinci başkenti, tarih ve kültür şehri Edirne'de, kentin içinden geçen Meriç ve Tunca Nehri'nin, özellikle 15 ve 16'ncı yüzyıllarda sandal sefaları ve nehir ticaretiyle birçok şehre örnek olduğunu söyledi. Avrupa'nın 'aşıklar şehri' olarak bilinen, adalar üzerine kurulu İtalya'nın Venedik kentinin de bu örneği alan yerleşim yerlerinden olduğunu iddia eden Bayatlı, Piri Reis'in Kitab-ı Bahriyesi'ni kaynak gösterdi. Piri Reis'in kitapta Venedik'i 'basit bir balıkçı kasabası' olarak nitelendirdiğini ifade eden Bayatlı, aynı dönemde Edirne'de sandal sefaları ve nehir ticareti yapıldığına dikkat çekti.

NEHİRLER AÇISINDAN ALTIN ÇAĞ

Edirne'nin 15 ve 16'ncı yüzyılda nehirler açısından altın çağını yaşadığını dile getiren Bayatlı, "Hem nehir üstünde ticaret anlamında, hem de Edirne'de nehir sefaları çok meşhur hale gelmiştir. Nitekim buradan Venedik'in Edirne'yi örnek aldığını da söyleyebiliriz. Özellikle Piri Reis'in, 15 ve 16'ncı yüzyılda yazdığı Kitab-ı Bahriye'de görmekteyiz ki çizdiği haliyle Venedik oldukça zayıf bir kent ve kendi de bahsettiği gibi sadece bir balıkçı kasabası olarak anlatılıyor. Edirne'de o dönemde ciddi derecede nehir sefalarının yapıldığı, padişahların kayıklarla, kendilerine ait özel zevraklarla gezdiği kent halinde. Özellikle Edirne'de 4'üncü Mehmet zamanında oldukça yoğun bir şekilde yerleşim görmüş bu konuda ve nehir sefaları dünyaca ünlü olmuştur" diye konuştu.

'HEM TİCARET YAPILIYORDU, HEM DE NEHİR SEFALARI'

Kentin en önemli unsurları olan nehirlerin, Osmanlı döneminde ciddi derecede kullanıldığına dikkat çeken Bayatlı, "Bütün köprülerin kenarlarında iskeleleri ve limanları mevcut. Bu limanlarda aynı zamanda ticaretle uğraşıldığı gibi nehir sefaları da yapılmaktaydı. Bunlarla ilgili elimizde gravürler var. Özellikle Edirne'yi çizerlerken nehirlerdeki gemileri atlamamışlar ve Edirne'yi bunlarla tasvir etmişler. Hem minareleriyle hem köprüleriyle hem de aynı zamanda nehirlerdeki gemiler veya sandalları günümüze kadar bu gravürlerle aktarmışlar" dedi.

'VENEDİKLİ TÜCCARLAR GELİP GÖRÜYORLAR'

Nehrin, şehrin ticaret hayatını da olumlu yönde etkilediğine vurgu yapan Altay Bayatlı, "Ulaşımda kullanılan nehirler taştıkları zaman hayatı olumsuz yönde etkilemekteler. Aynı zamanda da olumlu yönde de etkilemekteler. Hem ticaret anlamında hem de gezi ve sefa yapma anlamında. Venedikli tüccarlar geldiklerinde bunları görüyorlar ve 'Kendi kentimizde neden uygulamıyoruz' deyip alıyorlar. Ne yazık ki günümüzde Edirne'de bu kültür unutulmuş durumda. Son zamanlarda kano yarışları düzenlendi, bu mutluluk verici bir şey. İnşallah bu daha da genişleyip Edirne'nin eski altın dönemine dönmüş olacağız" ifadelerini kullandı.

'EDİRNE'NİN VENEDİK'E ÖRNEK OLDUĞUNU DÜŞÜNÜYORUZ'

Venedik'in şu anda 'aşk şehri' olarak anılırken Edirne'nin anılmamasının üzücü olduğunu belirten Bayatlı, "Günümüzde Venedik tamamen aşıklar şehri olarak anılmakta fakat Edirne hiç anılmamakta enteresan şekilde. Biz buranın oraya örnek olduğunu düşünmekteyiz. Tabii ki savaş geçirmiş bir kent burası, bazı şeyler unutulmuş ama günümüzde bunlar tekrar güzel şekilde canlandırılabilir" diye konuştu.

Padişahların bazı cuma namazlarına da nehri kullanarak gittiğinin arşivlerde görüldüğünü söyleyen Bayatlı, "Bu sandal ve kayık sefaları Edirne'ye sarayın gelmesiyle beraber başlıyor. Onların nezdinde, görkemli kayıklarla bu seremoniler düzenleniyormuş. Bazı cuma namazlarına saraydan çıkıp sandalla Kasımpaşa Camisi'ne giderek kıldığını biliyoruz. Nehir üzerinde sandalla yolculuk yaparak orada namaza katılırlarmış. Ticaret buradan Bulgaristan'a oradan da kara yoluyla Tuna'ya aktarılıp, oradan da nehir üzerinden Avrupa'ya kadar ciddi bir ticaret yolu da varmış" dedi.

'NEHİRLER YENİDEN CANLANDIRILABİLİR'

Nehirlerin bugün de canlandırılabileceğini ifade eden Bayatlı, "Üç tane nehrimiz var ve kullanılırsa, bu limanlar, iskeleler aktif hale getirilirse, buralarda yapılan sandal gezileri düzenlenirse bence şehir açısından canlılık yaratır. Arda, Tunca ve Meriç nehirlerimizin üçü de değerlendirilebilir. Saltanat kayıklarının örnekleri denizcilik müzesinde mevcut. Onların tekrar replikaları yapılıp aynı kültür yaşatılabilir. Yaptığımız çalışmalarda bu liman ve iskelelerin izlerine rastlıyoruz. Saraydan şu anda bulunduğumuz 2'nci Beyazıt Külliyesi'ne kadar kanal mevcut. Temiz bir çalışmayla ortaya çıkarılabilir. Bu kanal padişahların kullandığı bir güzergah fakat normal hatta burada ikiye bölünüyor Tunca, diğer taraftan ticari gemilerini burada Filibe'ye kadar gönderebiliyorlardı. Şu anda en azından Edirne içinde bu limanları, iskeleleri canlandırıp yeniden hayata geçirerek küçük çaplı bir şeyler yapılabilir" diye konuştu. 

 

1

Evini bastığı kayınpederini defalarca bıçaklayıp firar etti

2

Arazide parçalanmış cesedi bulunan Mehmet'in ölümünde 7 kişi tutuklandı

3

Sarıyer'de aşırı hızlı lüks otomobil elektrik direğine çarptı: 3 ağır yaralı

4

Doktor olacak oğlunu kaybeden baba: Bu kaza değil cinayet

5

Kamyonetle hafif ticari araç çarpıştı; anne ve 3 çocuğu öldü

6

Kanlı çeyiz kavgasında damat ve iki yakını tutuklandı

7

Ordu'dan çaldıkları otomobille İstanbul'a gelmişlerdi! Yakalandılar

8

İstanbul polisinden eğlence mekanlarına çocuk müşteri baskını

Kamyonetle hafif ticari araç çarpıştı; anne ve 3 çocuğu öldü
Evde çıkan yangında 3 kardeş hayatını kaybetti
Halı sahada maç yaparken kalp krizi geçirip öldü
Prof. Dr. Kara: 'Omicron'da ilk verilere göre klinik tablo ağır değil
Acil doktorundan sahte içki uyarısı: Tüm zehirlenmelerden en tehlikesi
Ordu'dan çaldıkları otomobille İstanbul'a gelmişlerdi! Yakalandılar
.
Doğu Anadolu buz kesti; Göle'de sıcaklık eksi 26,4 derece ölçüldü
Kamu binalarında tasarruf planlaması dönemi
İki kez kanseri yenen Şükran çocuklara umut dağıtıyor
Arazide parçalanmış cesedi bulunan Mehmet'in ölümünde 7 kişi tutuklandı
Doktor olacak oğlunu kaybeden baba: Bu kaza değil cinayet
Beşiktaş taraftarı son 40 yıldır bu kadar kötüsünü hatırlamıyor
Muş ve Diyarbakır'da 'Eren Kış-11 Operasyonu' 
Cinsel içerikli fotoğraf davasında beraat