COP31 Başkanı Kurum, 'Örtü Karar Taslağı'nı duyurdu: Çözüm çıkmadan masadan kalkmayacağız
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı ve COP31 Başkanı Murat Kurum, “Tarafların kaygılarını dinliyor, siyasi iradeye ihtiyaç duyulan alanlarda çözüm seçeneklerini masaya bir bir getiriyoruz. Sorunun değil, çözümün peşinde olacağız. Tarafları ortak bir sonuç etrafında buluşturacağız. Çözüm çıkmadan masadan kalkmayacağız. COP31 tamamlandığında geriye, finansmana ulaşan ülkeler, erken uyarı sistemleriyle korunan insanlar, dönüşen sanayi tesisleri, güçlenen enerji altyapıları ve hayata geçirilen projeler kalacaktır" dedi.
Antalya'da devam eden BM İklim Zirvesi COP31'de, hazırlanan 'Örtü Karar Taslağı'na ilişkin basın toplantısı düzenlendi. Toplantıya Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı ve COP31 Başkanı Murat Kurum, COP31 Müzakereler Başkanı ve Avustralya İklim Değişikliği ve Enerji Bakanı Chris Bowen, Birleşmiş Milletler (BM) İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (UNFCCC) İcra Sekreteri Simon Stiell katıldı.
Toplantıda konuşan Murat Kurum, COP31'in başından beri 'Dünya, iklim konusunda verdiği sözleri nasıl hayata geçirecek' sorusunun cevabını aradıklarını söyledi. Kurum, “Dün bu cevabı daha da somut hale getirmek adına, bakanlarımız, müzakere gruplarımızın başkanları ve gözlemci temsilcilerimizle, çok kapsamlı bir Divan Toplantısı yaptık. Toplantıda ülkelerin hangi adımları atması gerektiğini, acil ihtiyaçlarımızı konuştuk. Uzlaşmaya yaklaştığımız başlıkları artırdık. Daha fazla çaba göstermemiz gereken alanları netleştirdik. Hepimizde büyük bir heyecan var. Günlerdir süren müzakereler, teknik heyetlerin çalışmaları, artık bir ana metinde buluşuyor. Bu metnin adı da Örtü Karar Taslağı'dır ve COP31'in hangi sonuçlara ulaştığını ve uygulamaya dair yol haritasını gösterir. Elbette taslak henüz son şeklini almadı ama biz yine de bilgilendirme yapma ihtiyacı duyduk. Çünkü bu konuda herkeste büyük bir beklenti, heyecan, umut var" dedi.
'COP31'İ BAŞARIYA ULAŞTIRMAK MECBURİYETİNDEYİZ'
Dünyanın Antalya'dan uygulanabilir bir yol beklediğini söyleyen Kurum, “COP31'i başarıya ulaştırmak mecburiyetinde olduğumuzun herkes farkındadır. Uygulamayı hızlandıracak, finansmanı harekete geçirecek, teknolojiye erişimi genişletecek ve iklim mücadelesini insanların hayatında karşılığı bulunan sonuçlara ulaştıracak adımlar atılacaktır. Örtü Karar Taslağımızın temelinde Paris Anlaşması'na ve çok taraflı iş birliğine güçlü bağlılık bulunuyor. Her başlık, insanlığın geleceğine dair bir tercih taşıyor" diye konuştu.
'PARİS ANLAŞMASI'NA VE 1,5 DERECE HEDEFİNE BAĞLIYIZ'
Her ülkenin kendi kaynaklarını ve kalkınma yolunu belirleme hakkına saygı duyan küresel bir dönüşüm önerdiklerini söyleyen Kurum, “İlk sözümüz, Paris Anlaşması'na ve 1,5 derece hedefine bağlılığımızdır. Bugüne kadar 167 tarafın yeni ulusal katkı beyanını sunması önemli bir ilerleme. Sıcaklıktaki her küçük artış, insanların omuzlarındaki yükü büyütüyor. Bu nedenle 1,5 derece hedefini korumak, hayatı korumaktır. Emisyon azaltımını hızlandıracak, sıcaklık aşımının büyüklüğünü ve süresini sınırlayacak, toplumlarımızın dayanıklılığını artıracağız. Örtü Karar Taslağımızın ikinci güçlü yönü, enerjinin geleceğini şekillendirecek elektrifikasyon hamlesidir. Küresel nihai enerji tüketiminde elektriğin payını 2035 yılına kadar yüzde 35'e çıkarmayı öngören 35x35 çağrımızı ortaya koyduk. Bu hedefi, yenilenebilir enerji kapasitesinin artırılması, enerji verimliliği, modern elektrik şebekeleri ve depolama sistemleriyle birlikte ele alıyoruz. Avrupa Komisyonu'nun 2035'e 35 hedefimize verdiği destek, Türkiye'nin öncülüğünde yükselen bu çağrının uluslararası karşılık bulduğunu gösteriyor" dedi.
'YENİ SANAYİ ÇAĞININ KAPILARI BÜTÜN İNSANLIĞA AÇIK OLMALI'
Kurum, “Bir diğer önemli başlığımız, karbon yakalama, kullanma ve depolama teknolojileridir. Sanayi, milyonlarca insanın ekmeği, şehirlerin üretim gücü ve ülkelerin kalkınma kaynağıdır. Bu gücü daha temiz, daha verimli ve daha yüksek teknolojiye dayanan bir geleceğe taşımak istiyoruz. Emisyon azaltımının güç olduğu sanayi kollarında bilimsel temeli bulunan bütün uygulanabilir çözümlerden yararlanacağız. Gelişmekte olan ülkeler de bu dönüşümün üreticileri, teknoloji geliştiricileri ve güçlü ortakları arasında yer almalıdır. Yeni sanayi çağının kapıları bütün insanlığa açık olmalıdır" dedi.
'İKLİM ETKİLERİNİ AĞIR BİÇİMDE YAŞAYAN TOPLUMLARIN ÇAĞRISI KARŞILIK BULMALI'
İklim finansmanının, dayanışmanın rakamlara ve yatırımlara dönüşmüş hali olduğunu belirten Kurum, “Uyum finansmanının 2035 yılına kadar en az üç katına çıkarılması yönündeki küresel çağrının hayata geçirilmesini güçlü biçimde destekliyoruz. Kaynakların artırılması kadar, ihtiyaç duyulan yere zamanında ulaşması da önemlidir. Finansmana erişim kolaylaşmalı, onay ve ödeme süreçleri hızlanmalı, hibe ve uygun koşullu kaynaklar artırılmalıdır. En az gelişmiş ülkelerin, küçük ada devletlerinin ve iklim etkilerini ağır biçimde yaşayan toplumların çağrısı karşılık bulmalıdır. Bu anlayışla 'Antalya'dan Addis Ababa'ya Uyum ve Dayanıklılık Finansmanı Yol Haritası' önerisini ortaya koyuyoruz. Bu yol haritası, Antalya'da verilen sözleri Addis Ababa'daki, Pasifik'teki, Afrika'daki ve dünyanın bütün kırılgan bölgelerindeki gerçek ihtiyaçlarla buluşturmayı amaçlıyor" diye konuştu.
'İKLİM DİPLOMASİSİNİN EN DEĞERLİ SONUCU, KURTARILAN BİR İNSAN HAYATIDIR'
Dakikaların, saniyelerin insan hayatının kaderini değiştirebildiğini belirten Kurum, “Finansman vaatlerinden yatırımlara, rakamlardan insanlara, sözlerden eserlere uzanan bir yol açıyoruz. Bu yolun teknolojiyle de desteklenmesi gerekiyor. Bilgi paylaşılmalı, teknoloji erişilebilir hale gelmeli ve gelişmekte olan ülkelerin kurumsal kapasitesi güçlenmelidir. İklim dönüşümünün sunduğu imkanlar bütün ülkelere ve toplumlara ulaşmalıdır. Örtü Karar Taslağımızda erken uyarı sistemlerine özel bir yer ayırdık. Bu nedenle 2027 yılına kadar dünyadaki herkesin erken uyarı sistemlerinin koruması altına alınması hedefini destekliyoruz. Riskleri önceden gören, afetlere hazırlanan ve zamanında harekete geçen toplumlar daha güçlüdür. İklim diplomasisinin en değerli sonucu, kurtarılan bir insan hayatıdır" dedi.
'2040'A KADAR 1,5 MİLYAR METREKÜP BİYOMETAN HEDEFİ'
Atıkların doğru sistem kurulduğunda enerjiye, üretime ve geçim kaynağına dönüşebileceğine vurgu yapan Kurum, sözlerine şöyle devam etti:
“Örtü Karar Taslağımızdaki bu yaklaşımı somutlaştıran bir başkanlık adımı da attık. Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomik Komisyonu, Avrupa Biyogaz Birliği ve İspanya Gaz Birliğinin desteğiyle biyogaz ve biyometan üretiminin yaygınlaştırılmasına yönelik deklarasyonumuzu duyurduk. Türkiye'nin 2040 yılına kadar 1,5 milyar metreküp biyometan hedefini ortaya koyduk. Atığı enerjiye, yerli üretime ve ekonomik değere dönüştürecek yeni bir iş birliği alanı açıyoruz."
'KARARLARIN NİHAİ MUHATABI İNSANDIR'
Buzulların geleceğinin milyonlarca insanın su güvenliğini etkilediğini söyleyen Kurum, “Bu nedenle dağlık bölgelerde yaşayan toplumları, buzullara bağlı su kaynaklarını, kıyıları ve okyanus ekosistemlerini koruyacak bilimsel iş birliğini güçlendireceğiz. İklim gözlemlerini, uyum çalışmalarını ve yerel tecrübeleri aynı zeminde buluşturacağız. Bütün bu kararların nihai muhatabı insandır. İklim krizine sınırlı ölçüde katkıda bulunduğu hâlde etkilerini ağır biçimde yaşayan toplumların sesi bu masada duyulmalıdır. İnsanların refahını büyüten, yeni işler oluşturan ve hiçbir toplumu geride bırakmayan bir dönüşüm istiyoruz. Adil dönüşüm yaklaşımımızın özü budur" dedi.
'DÜNYA YENİ BİR ERTELEME CÜMLESİNİ KALDIRAMAZ'
Kurum, “Tarafların kaygılarını dinliyor, siyasi iradeye ihtiyaç duyulan alanlarda çözüm seçeneklerini masaya bir bir getiriyoruz. Sorunun değil, çözümün peşinde olacağız. Tarafları ortak bir sonuç etrafında buluşturacağız. Çözüm çıkmadan masadan kalkmayacağız. COP31 tamamlandığında geriye, finansmana ulaşan ülkeler, erken uyarı sistemleriyle korunan insanlar, dönüşen sanayi tesisleri, güçlenen enerji altyapıları ve hayata geçirilen projeler kalacaktır. Türkiye, Sayın Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde ev sahibi olmanın ötesinde, çözümü mümkün kılan ülke olma sorumluluğuyla hareket etmeye devam edecektir. Başkanlığımız bütün gücünü ve tecrübesini bu sonuca ulaşmak için kullanacaktır. Dünya yeni bir erteleme cümlesini kaldıramaz. Şimdi harekete geçme, işe koyulma ve alın teri dökme zamanıdır. Antalya'da 'Let's COP' çağrısıyla bir araya geldik. Buradan dünyanın dört bir yanına 'Best COP' diyerek, 'En iyi COP'u birlikte başardık' diyerek dağılalım" dedi.
'BU ZİRVE, UYGULAMA VE HIZLANDIRMA ZİRVESİ'
Avustralya İklim Değişikliği ve Enerji Bakanı Chris Bowen, Antalya'da düzenlenen COP31 İklim Zirvesi kapsamında yaptığı açıklamada, küresel ısınmanın 1,5 dereceyle sınırlandırılması hedefinden vazgeçmeyeceklerini belirterek, ülkeler arasında uzlaşma sağlanana kadar müzakereleri sürdüreceklerini söyledi. Bowen, “Dünya hükümetleri, buradan, Antalya'dan, dünyanın dört bir yanındaki şirketlerin yönetim kurullarına ve insanların evlerine güçlü bir mesaj gönderecek. Bu durumun devam etmesine izin vermeyeceğiz. Bugün başkanlığın hazırladığı karar taslağını yayımladık. Öğleden sonra başlayarak gece boyunca bütün gruplarla yoğun istişarelerde bulunacağız. COP31'e katılan taraflara güçlü ifadeler içeren bir karar öneriyoruz. Çok taraflı iş birliğine bağlılığımızı ve küresel ısınmayı 1,5 dereceyle sınırlandırma kararlılığımızı ortaya koyuyoruz. Bu zirvenin uygulama ve hızlandırma zirvesi olacağını söyledik. Şimdi tarafların önüne somut planlar koyuyoruz" dedi.
'HER TOPLUM VE HER İNSAN ZARAR GÖRECEK'
Yüzde 35'lik elektrifikasyon hedefinin rastgele belirlenmediğini belirten Bowen, “Uzmanların değerlendirmelerine göre bu hedef, 1,5 derece sınırını ulaşılabilir tutmak için gerekli. Yenilenebilir enerjinin üç katına çıkarılması ve enerji verimliliğindeki iyileşme hızının iki katına yükseltilmesiyle birlikte bu adımlar, 2035 yılına kadar gerekli olanın üçte ikisini sağlayabilir. İklim değişikliğinden her ülke, her toplum ve her insan zarar görecek. Ancak COP31'de bulunan bazı ülkeler ve toplumların varlıklarını sürdürebilmeleri için önemli. Okyanuslar, özellikle küçük ada devletlerinin hayatta kalma şansının merkezinde yer alıyor. Okyanuslara yapılan her 1 dolarlık yatırım, 5 dolar veya daha fazla getiri sağlıyor. Okyanuslar dünyanın en büyük iklim düzenleyicisidir. Karbonu ve ısıyı emerler. Denizlerin ısınması ise küçük ada devletlerinin ekonomilerini ve hayatta kalma imkanlarını tehdit ediyor" diye konuştu.
'UZLAŞMA SAĞLANMADAN MÜZAKERE SALONLARINDAN AYRILMAYACAĞIZ'
Karar taslağının hedeflerinden bahseden Bowen, “Bu karar taslağının bütün taraflarca otomatik olarak kabul edilmesini beklemiyoruz. COP böyle işlemez. Önümüzdeki saatlerde ülkelerin görüşlerini, sorularını, endişelerini ve önerilerini açıkça paylaşmalarını bekliyoruz. Dünyanın dört bir yanındaki insanlar Antalya'daki çalışmalarımızı izliyor ve soruyor. COP hala sonuç üretebilir mi? Bu sorunun yanıtı güçlü bir 'evet'tir. Uzlaşma sağlanmadan Antalya'daki müzakere salonlarından ayrılmayacağız. Tarafların önüne koyabileceğimiz bir planımız olana kadar çalışacağız. Ülkeler 'Evet, bunu başarabiliriz. Küresel ısınmayı 1,5 dereceyle sınırlandırabiliriz ve bunu gerçekleştirmek için birlikte çalışmaya kararlıyız' diyebilmeli. Avustralya ve Türkiye'nin birlikte benimsediği yaklaşımdır. İki ülke yalnızca iki haftadır değil, 1 yıldır yakın iş birliği içinde çalışıyor. Bu ortaklık, uzlaşmaya ulaşana kadar devam edecek. Sonrasında da uzun süre devam edeceğine inanıyorum" dedi.
'KAYBEDECEK ZAMANIMIZ YOK'
UNFCCC İcra Sekreteri Simon Stiell ise “Bütün konularda güçlü ve dengeli sonuçlara ulaşmak da oldukça karmaşık ve zorlu bir süreç olacak. COP31'in de önceki COP toplantıları gibi, dünyanın iklim değişikliğiyle mücadelesinde ileriye doğru yeni ve ciddi bir adım atabilmesi gerekiyor. Önümüzdeki günler, uluslararası iklim iş birliği açısından kritik öneme sahip. Kaybedecek zamanımız yok" dedi.
'196 ÜLKE ANLAŞMAK DURUMUNDA'
Açıklamaların ardından gazetecilerin sorularını yanıtlayan Bakan Kurum, “Biz burada herkesle uzlaşacağız. Herkesin fikrini saygı çerçevesinde dinleyeceğiz. Ama bir iradeyi de ortaya koymak zorundayız. Sonuçta 196 ülke anlaşmak durumunda. İlk günden beri diyalog devam edecek, uzlaşıyla ortak zemin bulacağız, aksiyonla da sonuç alacağız" ifadelerini kullandı.
İklim finansmanı ve uygulama süreçleri üzerine gazetecilerin sorularını yanıtlayan Bakan Kurum, “Burada gelişmekte olan ülkelerin, küçük ada devletlerinin uyum finansmanının artırılması yönündeki taleplerini ve güçlü sesini duyduk. Buna ilişkin de gelişmiş ülkelerin sağladığı, taahhüt ettikleri finansmanı hızlı bir şekilde vermeleri ve uyum finansmanını artırmaları yönünde de metnimizde bunu belirttik. Nereden başlayacak? Hangi tarihten itibaren finansman üç katına çıkacak? Bu tartışmaları gidermek adına da bilimin ışığında BM sekreteryasına bir görev verdik. Sekretarya hızlı bir şekilde, hakkaniyet ve adalet çerçevesinde nereden başlaması gerekir, hangi tarihin alınması gerekir ve hangi tarihten sonra üç katına çıkarılması gerekir, BM bunun takibini yapacak" ifadelerini kullandı.
'PARA VAR AMA KULLANDIRAMIYORUZ, HAZIR PROJE YOK'
Parasal anlamda bir sıkıntı olmadığını belirten Kurum, “Sadece finans eksikliği yok. Bugün AB temsilcilerimizle görüşmeler yaptık. Para var ama kullandıramıyoruz. Sebebi, hazır proje yok. Uygulanabilir proje yok. Azaltım veya uyum bağlamında proje yok. Peki, bunu gidermek için ne yaptık? İklim Uygulama Köprüsü'nü hayata geçirdik. Az gelişmiş ülkelerde yeşil dönüşümün önünü açacak mekanizmayı hayata geçirdik. Bunların hepsi de örtülü kararda, karar metninde vardır" dedi.
Basın toplantısının sonunda BM yetkilisi, 119 bin 425 kayıtlı katılımcı bulunduğunu, bunların 69 bin 315'inin yaka kartlarını teslim aldığını ve etkinlik alanında olduğunu söyledi.