Sebze ve meyvede fahiş fiyat operasyonu; 41 firmanın yöneticisi hakkında gözaltı kararı (2)

ÖLÜ KİŞİLER ADINA MAKBUZ DÜZENLENMİŞ

Soruşturma kapsamında firmaların alış ve satış belgeleri, çiftçi beyanları ve Hal Kayıt Sistemi verileri incelendi. Üreticiden ürün alımında düzenlenen müstahsil makbuzlarındaki bilgilerin, çiftçilerin beyanlarıyla örtüşmediği belirlendi. Hazırlanan rapora göre; firma yetkilisi A.D.'nin 1 Ocak 2025 ile 31 Mart 2026 arasında, daha önce hayatını kaybeden 49 kişi adına toplam 2 milyon 524 bin 987 lira 35 kuruş tutarında 87 müstahsil makbuzu düzenlediği belirtildi. A.D. tarafından adlarına makbuz düzenlenen bazı kişiler, tarımsal faaliyetlerinin bulunmadığını, kendisine ürün satmadıklarını ve belgelerden haberdar olmadıklarını beyan etti.

ALIŞ FİYATLARI YÜKSEK GÖSTERİLDİ

Yetkilisi İ.D. olan firmaya ilişkin incelemede ise çiftçilerin satış fiyatlarıyla makbuzlara yazılan alış fiyatları arasında fark bulunduğu belirlendi. Firmaya kapya biber satan C.S., ürünün kilogramını 8-9 liradan sattığını söyledi. Raporda, firmanın bu alış için düzenlediği makbuzlarda kilogram fiyatını 18,70 ile 23,95 lira arasında gösterdiği, ürünü ise ortalama 17,98 liradan sattığı kaydedildi. Alış fiyatının yüksek gösterilmesiyle satış fiyatının makul olduğu izlenimi oluşturulmasının ve elde edilen karın gizlenmesinin amaçlandığı değerlendirildi.

70 TON YERİNE 171 TON ÜRÜN GÖSTERİLDİ

İ.D.’nin yetkilisi olduğu firmaya ürün satan A.K. de kilogramını en fazla 11,50 liradan sattığı kapya biberin makbuzlarda ortalama 18,70 lira gösterildiğini belirtti. Aynı firmanın adına 1 milyon 236 bin 522 liralık makbuz düzenlediği E.B. ise kapya biberi hiçbir zaman üretmediğini ve satmadığını beyan etti. Aynı firmaya salçalık domates satan H.A., kilogramını 2-3 liradan toplam 70 ton ürün sattığını, ancak adına 171 bin 544 kilogram ürün için ortalama 4,87 liradan makbuz düzenlendiğini söyledi. Raporda, İ.D.’nin yetkilisi olduğu firmanın ayrıca hayatını kaybeden 6 kişi adına müstahsil makbuzu düzenlediği belirtildi.

SATIŞLAR İLE HAL KAYITLARI ÖRTÜŞMEDİ

Yetkilisi Y.Ç. olan firmaya ilişkin incelemede de hayatını kaybeden 27 kişi adına müstahsil makbuzu düzenlendiği tespit edildi. Bu firmanın 2026’nın ilk 3 ayında faturayla yaklaşık 13,5 milyon kilogram ürün satmasına rağmen Hal Kayıt Sistemi’ne yaklaşık 8,4 milyon kilogramlık satış bildirdiği belirlendi. Firmanın aynı dönemdeki sanayi tipi portakal satışlarının kayıtlı alımlarını yaklaşık 2,2 milyon kilogram aştığı, dönem başı stokunun da bu farkı karşılamadığı rapora yansıdı. (DHA)

Eda KOÇ/ANKARA, (DHA)