'Köy enstitüleri Türkiye Cumhuriyeti'nin eğitim ve kültür alanındaki en ilerici adımlarından biriydi'
'Köy enstitüleri Türkiye Cumhuriyeti'nin eğitim ve kültür alanındaki en ilerici adımlarından biriydi'
AYVALIK (Balıkesir), (DHA)-BALIKESİR'in Ayvalık ilçesinde, köy enstitülerinin kuruyuşunun 86'ncı yılında 'Köy Enstitüleri Fikir ve Kültür Günleri' düzenlendi. 6'ncı kez Ayvalık'ta gerçekleştirilen ve 2 gün süren etkinlikte konuşan Ayvalık Belediye Başkanı Mesut Ergin, "Köy Enstitüleri, yalnızca bir eğitim projesi değil; aynı zamanda bir Cumhuriyet devrimi ve aydınlanma hamlesiydi. O yıllarda genç nüfusuyla geleceğini inşa etmeye çalışan Türkiye Cumhuriyeti'nin eğitim ve kültür alanında attığı en ilerici adımlarından biriydi" dedi.
Köy Enstitüleri üzerine Türkiye'nin en önemli etkinlik dizilerinden biri olan 'Köy Enstitüleri Fikir ve Kültür Günleri', 11-12 Nisan tarihlerinde 6'ncı kez Ayvalık'ta gerçekleştirildi. Etkinlikte, köy enstitüleri deneyimi üzerinden başta eğitim olmak üzere bilim, kültür ve sanat alanlarında çeşitli başlıklar ele alındı. Rauf Denktaş Kültür Merkezi, 2 gün boyunca çeşitli etkinliklere ev sahipliği yaptı. Yönetmen Ezel Akay, Yazar Barış İnce ile birlikte Ayvalık Belediye Başkanı Mesut Ergin söyleşi gerçekleştirdi. Nejat Uygur Sahnesi'nde ise 'Yan Rol' isimli tiyatro gösterisi sahnelendi.Etkinliklerin ikinci gününde Rauf Denktaş Kültür Merkezi'nde 'Kitabın Rüyası' belgeselinin gösterimi ve ardından yazar Latife Tekin, yazar Aslı Atasoy ile gazeteci-yazar Kadri Gürsel'in katılımıyla panel gerçekleştirildi.
'KÖY ENSTİTÜLERİ ANADOLU'DA AYDINLANMA MEŞALESİ OLDU'
Etkinliğin açılışında konuşan Ayvalık Belediye Başkanı Mesut Ergin, yaşama geçirildiği 17 Nisan 1940 yılından bugüne, Türkiye'nin en önemli eğitim ve aydınlanma modellerinden biri olarak kabul edilen Köy Enstitüleri'nin, kuruluşunun 86'ncı yılında altıncı kez 'Fikir ve Kültür Günleri' başlığıyla gündeme taşımanın gururunu ve onurunu yaşadıklarını söyledi. Başkan Ergin, "Genç Cumhuriyetimizin Milli Eğitim Bakanı Hasan Ali Yücel'in öncülüğünde hayata geçirilen Köy Enstitüleri, yalnızca bir eğitim projesi değil; aynı zamanda bir Cumhuriyet devrimi ve aydınlanma hamlesiydi. O yıllarda genç nüfusuyla geleceğini inşa etmeye çalışan Türkiye Cumhuriyeti'nin eğitim ve kültür alanında attığı en ilerici adımlarından biriydi. Köy enstitüleri, fikri hür, vicdanı hür kuşaklar yetiştirme hedefiyle hayata geçirilmiş son derece kıymetli bir modeldi. Ülke genelinde kurulan 21 köy enstitüsünde binlerce donanımla öğretmen yetişti. Büyük çoğunluğu köy çocuklarından oluşan bu enstitüler, Anadolu'nun dört bir yanında birer aydınlanma meşalesi oldu. Enstitüden mezun olanlar yalnızca öğretmen değildi; aynı zamanda üretendi, sorgulayandı, dayanışmayı bilen, çok yönlü bireylerdi. Ziraatçı, eğitimci, sağlıkçıydılar, inşa eder, üretir, sanatla ilgilenir, kitap okur, topluma yön verirlerdi. Ancak bu aydınlanma hamlesi, dönemin bazı çevrelerini rahatsız etti ve köy enstitüleri kapatıldı" dedi.
'ATATÜRK'ÜN AYDINLANMA DEVRİMİNİN EN SOMUT YANSIMALARINDAN BİRİYDİ'
Bugün halen karşı karşıya olunan pek çok sorunun temelinde bu büyük eğitim projesinin yarıda bırakılmasının etkisi olduğunu söylemenin, yanlış olmayacağını ifade eden Başkan Mesut Ergin şöyle devam etti: "En verimli döneminde, en üretken zamanında kapatılan köy enstitüleri, ülkemizin eğitim tarihindeki en büyük kırılmalardan biri oldu. Köy okullarına öğretmen yetiştirmek ve bu öğretmenler aracılığıyla kırsal kalkınmayı sağlamak amacıyla kurulan bu model, yalnızca eğitim değil; aynı zamanda toplumsal dönüşüm projesiydi. Köy enstitüleri, aklı ve bilimi esas alan, üretime dayalı, eşit yurttaşlık bilincini güçlendiren bir sistemdi. Köy enstitülü öğretmenlerin temel amacı; yüzyıllardır geleneksel yöntemlerle tarım yapan köylüyü modern tekniklerle buluşturmak, ekonomik kalkınmayı sağlamak ve aynı zamanda özgür bireyler yetiştirmekti. Amaç, kırsal kesimi bilimle, akılla ve Cumhuriyet değerleriyle buluşturmaktı. Bu yönüyle Köy Enstitüleri, Mustafa Kemal Atatürk'ün aydınlanma devriminin en somut yansımalarından biriydi. Türk aydınlanmasının öncülerinden Hasan Ali Yücel ve İsmail Hakkı Tonguç, bu büyük eğitim devriminin mimarları olarak tarihe geçtiler. Onları ve bu yolda emek verenleri unutmak mümkün değildir."(DHA)
FOTOĞRAFLI