‘MERSULA’ görme engellilerin gözü kulağı olacak
MERSİN, (DHA)- MERSİN’de Büyükşehir Belediyesi’nin desteklediği gençler, görme engelliler için ‘MERSULA’ isimli akıllı sesli çevre asistanını icat etti.
Mersin Büyükşehir Belediyesi’nin her alanda desteklediği gençler, bilim insanı olma yolunda ilerliyor. Tarsus’ta bulunan Ötüken Vadi Park Kadın ve Çocuk Atölyesi’nden faydalanan liseli gençler, gelişen teknolojiyi kullanarak hayatı herkes için daha kolay bir hale getirmeyi hedefledi ve görme engelliler için ‘MERSULA’ isimli akıllı sesli çevre asistanını icat etti. ‘MERSULA önümde ne var?’ komutu ile çalışan yapay zekâ destekli asistan sayesinde adımlarını özgürce atabilecek olan görme engelli yurttaşlar, sosyal hayatlarını gönüllerince organize edebilme şansı da yakalayacaklar.
‘Çevreni algılar, yoluna eşlik eder’ sloganıyla ilk denemelerine başlanan yeni teknoloji; sesli komut, akıllı uyarı, yapay zekâ destekli yönlendirme ve gizliliği sayesinde, görme engellilerin yaşamlarını kolaylaştırmaya hazırlanıyor. Şapka prototipi ile basit engeller karşısında sesli uyarı alma şansı da yakalayan görme engelli yurttaşlar; telefonda yer alacak uygulama sayesinde ise sokakta engellere takılmadan yürüme, adrese yönlendirme, market alışverişi yapma ve ev içinde kayıp eşyaları bulamama gibi birçok sorundan kurtulacak.
‘ATÖLYE BİRÇOK TEKNOLOJİK KONUDA ÖĞRENCİLERİN GELİŞİMİNE KATKI SAĞLIYOR’
Tarsus Ötüken Vadi Park Kadın ve Çocuk Atölyesi Sorumlusu Emre Aşkın, geliştirilen akıllı sesli çevre asistanı ‘MERSULA’ ile şapka prototipinin detaylarını paylaştı. Atölye’nin uzun zamandır birçok teknolojik konuda öğrencilerin gelişimine katkı sağladığını söyleyen Aşkın, bu kez de teknolojiyi insanlık yararına kullanmak amacıyla bir proje geliştirdiklerini belirtti.
Proje için lise öğrencileriyle çalıştıklarını kaydeden Aşkın, “Yapay zekâ tabanında bir mobil uygulama geliştirdik. Bu uygulamayı geliştirirken de konuyu 2’ye ayırdık. Birincisi başlangıç bir prototip örneği oluşturmaktı. Etrafımızda çok çabuk bulabileceğimiz birkaç sensör bağlantısı gerçekleştirerek ve internetten de yararlanarak basit bir şapka modeli yaptık. Bu şapka modeli, önde bir engel çıktığında sensör uyarı sistemiyle destek sağlıyor” dedi.
‘2’NCİ AŞAMADA, YAPAY ZEKÂ DESTEKLİ BİR ANDROİD MOBİL UYGULAMASI GELİŞTİRDİK’
Başlangıç düzeyindeki bu uygulamayı daha da ileri bir seviyeye taşıdıklarını vurgulayan Aşkın, 2. aşama olarak yapay zekâ destekli bir Android mobil uygulaması geliştirdiklerinden söz etti. Uygulama hakkında da bilgi veren Aşkın, “Bu uygulamada da kamerayı bir göz olarak düşündük. Bu göz yardımıyla, etraftaki nesneleri algılayan ve bu nesneleri kişisel bir asistan yardımıyla sesli olarak kullanıcıya aktaran bir model yaptık. Modelimiz, etrafımızdaki birçok nesneyi tanıyabiliyor. Nesneye olan mesafe uzaklıklarını ölçebiliyor ve kullanıcıyı bilgilendiriyor. Ek olarak da uygulama aracılığıyla etraftaki nesneyi bulma özelliği ekledik. Kaybettiğiniz bir nesneyi bulabiliyorsunuz” diye konuştu.
Bu tür donanımsal ürünlere ulaşımın zor ve maliyetli olduğunu, buna karşın telefon destekli bir uygulamanın daha erişilebilir olduğunu belirten Aşkın, “O yüzden telefon destekli bir çözüm sağladık. Bu uygulamamız, yakın zamanda insanlık yararına teknoloji kategorisindeki etkinliklere dâhil olacak. Öğrencilerimiz bu alanda kendi girişimciliklerini ortaya koyacaklar” ifadesini kullandı. Geliştirdikleri uygulamaya benzer çalışmaları araştırdıklarını söyleyen Aşkın, bu çalışma için de Google ve Microsoft’un geliştirmiş olduğu uygulamalardan esinlendiklerini ve bunların eksiklerine odaklanarak, kullanıcıya daha etkili olması amacıyla özellikler eklemeye devam ettiklerini aktardı.
‘BU PROJENİN BİR PARÇASI OLDUĞUM İÇİN ÇOK MUTLUYUM’
Uygulamadan yararlanan yüzde 90 görme engelli Ayşe Beçet, sosyal yaşamda engelinden dolayı büyük zorluklarla mücadele ettiğinden söz ederek,“Mesela alışveriş yapmak, gezmeye gitmek, otobüse binmek, inmek. Bunların hepsi bizim için çok büyük bir problem oluyor. İlk defa böyle bir projede bulundum. Bu projenin bir parçası olduğum için çok mutluyum. Uygulama sayesinde rahat yürüyorsunuz, önünüze bir engel geldiğini hissediyorsunuz. Çünkü normalde benim çarpmalarım söz konusu olabiliyor.Bu en aza indirgeniyor. İnanıyorum ki bu proje daha çok gelişecek, daha çok faydalı olacak. Bu konuda arkadaşların emekleri için çok teşekkür ediyorum” ifadelerine yer verdi.
‘UYGULAMA, ENGELLİ BİREYE TEK BAŞINA HAREKET ETME ÖZGÜRLÜĞÜ VERİYOR’
Tarsus Görme Engeller Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Turhan Beçet ise eşinin görme engelli olduğunu söyleyerek; uygulamanın çalışırken, işe giderken, gün içinde önlerine çıkan her türlü engeli en az düzeye indirebildiğinden ve engelli bireye tek başına hareket etme özgürlüğü verdiğinden söz etti.
Uygulama geliştiricilerinden 16 yaşındaki Yusuf Efe Demir, atölyede hayata geçirdikleri çalışmalardan ve elde ettikleri deneyimlerden bahsederek şunları söyledi:
“Buraya ilk katıldığımda beni en çok heyecanlandıran şey; aklımıza gelen her şeyi somut bir nesneye dönüştürebilmemiz oldu. Burada 3 boyutlu tasarım eğitimleri, robotik kodlama, oyun geliştirme gibi eğitimler alıyoruz. Bu şapkayı daha önce de yapanlar oldu. Ancak biz bunu tamamen kopyalamak yerine, bu fikri geliştirip yapay zekâ destekli bir mobil uygulama yapmak istedik. Bu şapkamızda bir adet mesafe sensörü, mikro denetleyici, ses, hoparlör ve pil kullandık. Mesafe sensörü, algıladığı veriyi ses sinyaline dönüştürerek, görme engelli vatandaşımızın engellere çarpmasını önlüyor.”
Demir, uygulamanın, telefonun kamerasından aldığı veriyi yapay zekâ ile işleyerek karşısında ne gördüğünü, çevreyi ona tanıtacak bir asistan olacak şekilde tasarlandığını söyledi. (DHA)
