Dünyanın iklim gündemi Antalya'da; COP31 başladı (15)

‘PANDEMİDE TÜRKİYE'NİN SAĞLIK SİSTEMİ DİKKAT ÇEKİCİ BİR DAYANIKLILIK SERGİLEDİ’

COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Taraflar Konferansı’nın ilk günü teması olan ‘Gıda, Tarım ve Sağlık’ başlığı kapsamında Tarım ve Orman Bakanlığı ile Sağlık Bakanlığı tarafından düzenlenen iki ayrı oturuma başkanlık etti. Murat Kurum ilk olarak Sağlık Bakanlığı koordinasyonunda taraf ülkelerin sağlık bakanlarının katıldığı ‘Küresel İklim Gündeminde Sağlığın İlerletilmesine İlişkin Üst Düzey Yuvarlak Masa Toplantısı’na başkanlık etti.

'SAĞLIK, İKLİM EYLEMİNİN SONUÇLARINI GÖRÜNÜR KILAN ORTAK BİR ZEMİNDİR'

Toplantıda konuşan COP31 Başkanı Kurum, iklim politikalarının başarısında sağlığın önemli bir yer tuttuğunu belirterek, “İklim politikalarının başarısını çoğu zaman azaltılan emisyonlar, yapılan yatırımlar veya belirlenen hedefler üzerinden değerlendiriyoruz. Oysa bu çabaların insan hayatındaki karşılığı da en az bunlar kadar önemlidir; önlenebilen hastalıklar, kesintisiz sunulan sağlık hizmetleri ve daha güvenli yaşam koşulları. Bu nedenle sağlığı, alınan kararların toplumsal faydasını gösteren temel bir ölçüt olarak değerlendirmeliyiz. Sağlık, iklim eyleminin sonuçlarını görünür kılan ve toplumların dönüşüme katılımını güçlendiren ortak bir zemindir” dedi.

'İKLİM DİRENÇLİLİĞİ, SAĞLIKTA EŞİTLİĞİN DE TEMEL KOŞULLARINDAN BİRİDİR'

Dünya Sağlık Örgütü’ne göre yaklaşık 3,6 milyar insanın iklim değişikliğine yüksek derecede hassas bölgelerde yaşadığını vurgulayan Bakan Kurum, “Aynı iklim tehlikesi, farklı toplumlarda aynı sağlık sonucunu doğurmuyor. Sonucu belirleyen; erken uyarının kime ulaştığı, birinci basamak sağlık hizmetlerinin gücü, hastanelerin su ve enerji güvenliği ve kırılgan grupların korunma kapasitesidir. Dolayısıyla iklim dirençliliği, sağlıkta eşitliğin de temel koşullarından biridir. Bir başka önemli boyut ise sağlık kazanımlarının sağlık sektörünün sınırlarının çok ötesinde şekillenmesidir. Daha temiz ulaşım, sağlıklı kent planlaması, güvenli içme suyu, sürdürülebilir gıda sistemleri ve enerji verimliliği aynı zamanda güçlü halk sağlığı politikalarıdır. İklim eylemini bu ortak faydalar üzerinden tasarladığımızda, hem uyum kapasitesini güçlendirir hem de önlenebilir sağlık yükünü azaltabiliriz" dedi.

PANDEMİDE TÜRKİYE'NİN SAĞLIK SİSTEMİ

COP31 Başkanı Kurum, Türkiye’nin 2020’deki pandemide güçlü sağlık alt yapısı sayesinde süreci başarıyla yürüttüğünü kaydetti. Kurum, "Yakın zamanda bir pandemi yaşadık. Tüm dünya zorlu şartlardan geçti. Küresel ölçekte birçok gelişmiş ülkenin sağlık altyapısının kriz yaşadığı pandemi döneminde, Türkiye'nin sağlık sistemi; yüksek yoğun bakım kapasitesi ve modern şehir hastaneleri ağıyla dikkat çekici bir dayanıklılık sergilemiştir. Tanıdan tedaviye ve ilaç teminine kadar tüm hizmetler vatandaşlara ücretsiz ve kesintisiz bir şekilde sunulmuştur. Özverili sağlık çalışanlarının üstün çabaları; hasta süreçlerinin hızlı, organize ve örnek bir başarıyla yönetilmesi sağlanmıştır. Ben bu vesileyle huzurlarınızda başta Sayın Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan olmak üzere Sağlık Bakanlığımıza ve bakanlığımızın tüm personeline buradan saygılarımı sunuyorum. İşte COP31 Türkiye Başkanlığı’nın Eylem Gündemi’nde yer alan 'Dinamik ve Dayanıklı Sağlık Sistemleri' önceliği, Türkiye’nin sağlıktaki bu başarısını küresel ölçekte ileriye taşımayı da amaçlamaktadır. Burada yalnız iklim afetlerine dayanıklı binalardan söz etmiyoruz. Riskleri öngören, şokları karşılayan, hizmet sunumunu sürdüren, değişen koşullara uyum sağlayan ve aynı zamanda düşük karbonlu dönüşümünü gerçekleştiren sağlık sistemlerinden söz ediyoruz" diye konuştu.

SAĞLIK SİSTEMLERİNİN DÖNÜŞÜMÜNDE 3 UYGULAMA ALANI ÖNE ÇIKTI

Bakan Kurum, sağlık sistemlerinde düşük karbonlu dönüşüm için 3 uygulama alanının öne çıktığını söyledi. Kurum, "İlk olarak, erken uyarıyı yerel sağlık sistemleri müdahalesine dönüştüren sistemleri yaygınlaştırmalıyız. İkinci olarak, sağlık tesislerinin enerji, su, soğutma ve tedarik zinciri güvenliğini güçlendirmeliyiz. Üçüncü olarak ise sağlık çalışanlarının iklim okuryazarlığını ve topluluk temelli koruyucu hizmetleri desteklemeliyiz. Bunlara ek olarak, sağlık alanındaki iklim yatırımlarının etkisini; hizmet kesintilerinin azalması, risk altındaki nüfusa erişim, erken uyarıların etkinliği ve önlenen sağlık zararları gibi somut sonuçlarla değerlendirmemiz gerekmektedir. Böylece iklim finansmanının insan hayatına katkısını daha görünür hale getirebiliriz. COP31 Başkanlığı olarak diyalog, uzlaşı ve eylem yaklaşımımızı sağlık alanında da somutlaştırmak istiyoruz. Ülkelerin farklı ihtiyaçlarına saygı gösteren, bilimsel bilgiyi yerel deneyimle buluşturan, kamu kurumlarını, sağlık çalışanlarını, yerel yönetimleri ve finans kuruluşlarını ortak çözümlerde bir araya getiren iş birliklerine öncelik veriyoruz. Türkiye olarak COP31 sürecinde bu ortak anlayışı uygulanabilir iş birliklerine ve ölçülebilir kazanımlara dönüştürmeye yönelik çabaları desteklemeye devam edeceğiz" dedi.

Sağlık bakanları toplantısında DSÖ Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus, UNFCCC İcra Sekreteri Simon Stiell ve Brezilya Sağlık Bakanı Alexandre Rocha Santos Padilha da birer konuşma yaptı.

BAKAN KURUM GENÇ ÇİFTÇİLERLE BİR ARAYA GELDİ

COP31 Başkanı Kurum, daha sonra Tarım ve Orman Bakanlığı ile Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) tarafından düzenlenen ‘Genç Çiftçiler Üst Düzey Diyaloğu Toplantısı’na katıldı. Bakan Kurum ile Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı’nın başkanlığında düzenlenen toplantıya, taraf ülkelerin tarım bakanlarının yanı sıra Sıfır Atık Vakfı Başkanı ve COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş, COP31 Gençlik Şampiyonu Sally Higgins ve FAO temsilcileri katıldı. Mavi Bölge’de yer alan Perge Salonu’nda gerçekleşen toplantıda konuşan Bakan Kurum, genç çiftçilere sağlanan her etkili desteğin, kırsalda yoksulluğun azaltılmasına ve gıda güvenliğinin güçlendirilmesine katkı sağlayabileceğini söyledi.

'GENÇLERİN EMEKLERİNİN KARŞILIĞINI ALABİLECEKLERİ KOŞULLARI OLUŞTURMALIYIZ'

COP31 Başkanı Kurum, genç çiftçilerin iklim baskısı altında üretim yapmak zorunda kaldığına dikkati çekerek, şöyle dedi:

"Yağışların zamanı değişiyor, suya erişim zorlaşıyor, alışılmış ekim ve hasat takvimleri geçerliliğini yitiriyor. Böyle bir ortamda gençlerden tarımda kalmalarını bekliyorsak, emeklerinin karşılığını alabilecekleri ve önlerini görebilecekleri koşulları da oluşturmalıyız. Dünya Meteoroloji Örgütü’nün değerlendirmesine göre 2015–2025 dönemi, kayıtlardaki en sıcak 11 yılı oluşturuyor. Çiftçi açısından bu eğilim, ne zaman ekeceğine, hangi ürünü yetiştireceğine ve suyu nasıl kullanacağına ilişkin kararların giderek zorlaşması anlamına geliyor. Bu nedenle tarımsal dirençlilik, üretim başlamadan önce alınan kararlarla kurulmalıdır. Riski zamanında görebilmek, kaybı azaltabilmek, çiftçinin gelirini ve yeniden üretim yapabilme gücünü koruyabilmek gerekir."

'ÜRÜNÜNÜ PAZARA ULAŞTIRAMAYAN BİR GENCİN GİRİŞİMCİLİK POTANSİYELİ KARŞILIK BULAMIYOR'

Başkan Kurum, Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü’nün 2025 tarihli 'Tarım-Gıda Sistemlerinde Gençlerin Durumu' raporuna göre, dünya genelinde çalışan gençlerin yüzde 44’ünün tarım ve gıda sistemlerinde yer aldığını söyledi. Yaklaşık 395 milyon kırsal gencin ise tarımsal üretkenliğin düşmesinin beklendiği bölgelerde yaşadığına dikkati çeken COP31 Başkanı Kurum, bu tablonun, gençlerin geçim kaynakları ile iklim değişikliğine uyumu arasındaki güçlü bağı gösterdiğini kaydetti. Genç çiftçilerin yeniliklere açık olmasının önemli olduğunu vurgulayan Kurum, “Ancak bir çözümü bilmek ile onu tarlada uygulayabilmek arasında aşılması gereken engeller var. Araziye erişemeyen, uygun kredi bulamayan veya ürününü pazara ulaştıramayan bir gencin girişimcilik potansiyeli karşılık bulamıyor. Görevimiz, bu engelleri azaltmak ve gençlerin üretim kararlarını destekleyecek imkanları gençlerle birlikte hayata geçirmektir” dedi.

GIDA ÜRETİMİNİN GELECEĞİ

COP31 Başkanı Kurum, COP31 Eylem Gündemi’nde gıda güvenliğini ve iklime dirençli tarımı birlikte ele aldıklarını belirterek, “Gıda üretiminin geleceğini suyun, toprağın ve üreticinin geleceğiyle birlikte değerlendiriyoruz. Bu noktada ben ilk günden itibaren COP31 Başkanlığı çalışmalarına, ülkemizde gıda güvenliğine ilişkin toplumun her kesiminin güvenli gıdaya erişmesi noktasında irade koyan Tarım ve Orman Bakanımız Sayın İbrahim Yumaklı’ya ve ekibine teşekkürlerimi ifade ediyorum. Evet, ‘Gıda ve İklim için Gençlik’ yaklaşımımızla gençlerin tarımsal değer zincirinin her aşamasında beceri kazanmasını, girişim geliştirmesini ve sorumluluk üstlenmesini desteklemeyi hedefliyoruz. Bunun için gençlerin fikirlerini uygulamaya, girişimlerini yatırıma ve sahadaki deneyimlerini güçlü politika kararlarına taşıyabilecekleri kalıcı imkanlara ihtiyaç var. Bu imkanların çiftçinin günlük hayatında somut bir karşılığı olmalıdır” diye konuştu.

'ERKEN UYARI BİLGİSİ, ÜRETİCİYE ZAMANINDA ULAŞMALI'

COP31 Başkanı Kurum, teknolojik imkanların tarımın hizmetine sunulmasıyla gıdaya erişimin kolaylaşacağına vurgu yaptı. Kurum, "Toprak nemini ölçen bir sistem, sulama kararını kolaylaştırmalıdır. Erken uyarı bilgisi, üreticiye zamanında ulaşmalı ve ne yapabileceğini açıkça göstermelidir. Tarım sigortası, kayıp yaşayan çiftçinin yeniden üretime dönmesine yardımcı olmalıdır. Finansman ise yatırımın gerektirdiği vadeye ve üretimin gelir döngüsüne uygun tasarlanmalıdır. Teknolojinin başarısını da bu sonuçlarla değerlendirmeliyiz. Ne kadar su tasarrufu sağlandı? Ürün kaybı ne ölçüde azaldı? Çiftçinin geliri ve üretime devam etme gücü nasıl değişti?" dedi.

DİYALOG, UZLAŞI VE AKSİYON ANLAYIŞI

Bakan Kurum, konuşmasının sonunda genç çiftçilere iklim değişikliği ile mücadele için iş birliği çağrısı yaparak, şöyle devam etti:

"Değerli genç çiftçiler, sizlerin bilimsel bilgiyi yerel tecrübeyle buluşturma gücüne yürekten inanıyoruz. Toprağın bilgisini yeni teknolojilerle bir araya getiren uygulamalarınız, tarımın dönüşümüne yön verebilir. Bu nedenle sizi doğrudan etkileyen kararların hazırlanmasında deneyimlerinize ve önerilerinize yer açmalıyız. Hangi desteğin işe yaradığını, hangi işlemin üretimi zorlaştırdığını ve hangi yatırımın öncelikli olduğunu sizlerden dinlemeliyiz. Bugünkü diyaloğun ardından ilerletebileceğimiz somut ortaklıklara odaklanmalıyız. COP31 Başkanlığı olarak diyalog, uzlaşı ve aksiyon anlayışıyla sizleri desteklemeye hazırız. Genç çiftçilerin geleceğe güvenle bakabilmesi için bugün sorumluluk almalıyız. Bir gencin toprağa yaptığı yatırımın, kendi hayatına yaptığı güvenli bir yatırım olmasını sağlamalıyız."

ANTALYA, (DHA)-

FOTOĞRAFLI