Antik çağın zeytin ekonomisinde kadınların 2 bin yıllık güçlü izi
Antalya’da yaklaşık 2 bin yıllık Lyrboton Kome, Roma Dönemi’nde onlarca işliğin bulunduğu önemli bir zeytinyağı üretim yerleşimi olarak öne çıkarken, bugün antik kent olarak dönemin izlerini taşıyor. Kadınların ekonomik hayatta etkin olduğu yerleşimde Demeter Rahibesi Arete, kendi parasıyla zeytinyağı kulesi yaptırıp vakıf kurarken, üretimden elde edilen gelir de bağlı olduğu Perge’nin ekonomik gücüne ve imarına katkı sağladı.Kepez ilçesindeki Lyrboton Kome Antik Kenti’nde ilk kapsamlı kazı ve araştırma çalışmaları 2016 yılında Antalya Müzesi Müdürlüğü başkanlığında başlatıldı. Dönemin kazı başkanlığını üstlenen Akdeniz Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Nevzat Çevik’in 4 yıl boyunca yürüttüğü çalışmalarla, onlarca işliğin bulunduğu zeytinyağı üretim merkezi gün yüzüne çıkarıldı. Perge’ye bağlı antik yerleşimde yapılan kazılar, zeytinyağı üretiminin yanı sıra kadınların ekonomik ve toplumsal yaşamdaki güçlü rolünü de ortaya koydu. Demeter Rahibesi Arete’nin kendi parasıyla zeytinyağı kulesi yaptırması ve vakıf kurması, kadınların üretimde ve yerleşimin ekonomik yaşamında üstlendiği etkin rolün önemli göstergelerinden biri oldu. Zeytinyağı üretiminden elde edilen gelirin ise Lyrboton Kome’nin bağlı olduğu Perge’nin ekonomik gücüne ve anıtsal yapılarının imarına katkı sağladığı keşfedildi.